CVCM: BSCKII. Hoàng Quỳnh, Trưởng Khoa Ngoại – Tiết niệu, Bệnh viện Đa khoa Vĩnh Phúc.
Ung thư bàng quang là tình trạng các tế bào niêm mạc bàng quang phát triển bất thường và mất kiểm soát, hình thành khối u ác tính. Đây là một trong những bệnh ung thư thường gặp của hệ tiết niệu và có thể gặp ở cả nam và nữ, tuy nhiên tỷ lệ mắc ở nam giới cao hơn đáng kể.
Theo số liệu của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), mỗi năm trên thế giới ghi nhận khoảng 570.000 ca mắc mới và hơn 200.000 ca tử vong do ung thư bàng quang. Tại Việt Nam, số lượng người mắc bệnh có xu hướng gia tăng, đặc biệt ở nhóm nam giới trung niên và người cao tuổi. Mặc dù là một trong những loại ung thư có khả năng phát hiện sớm, nhiều trường hợp vẫn được chẩn đoán khi bệnh đã tiến triển do các triệu chứng ban đầu thường không rõ ràng hoặc dễ bị bỏ qua.
Dấu hiệu cảnh báo – Đừng xem nhẹ “giọt máu trong nước tiểu”
Tiểu ra máu là dấu hiệu sớm và phổ biến nhất của ung thư bàng quang. Nước tiểu có thể xuất hiện máu đỏ tươi, đỏ sẫm hoặc chỉ phát hiện được qua xét nghiệm. Điều đáng lưu ý là tình trạng này thường không gây đau nên nhiều người chủ quan, không đi khám ngay khi triệu chứng xuất hiện.
Ngoài tiểu máu, người bệnh có thể gặp các biểu hiện như:
- Tiểu buốt, tiểu rắt, tiểu gấp;
- Cảm giác tiểu khó hoặc tiểu không hết;
- Đau vùng hạ vị hoặc vùng thắt lưng;
- Nhiễm khuẩn tiết niệu tái phát nhiều lần không rõ nguyên nhân.
Ở giai đoạn muộn, khi khối u đã xâm lấn hoặc di căn, người bệnh có thể xuất hiện các triệu chứng như sụt cân, mệt mỏi kéo dài, đau xương, phù hai chi dưới hoặc suy giảm chức năng thận.
BSCKII. Hoàng Quỳnh, Trưởng khoa Ngoại Tiết niệu, Bệnh viện Đa khoa Vĩnh Phúc cho biết: “Không ít người bệnh cho rằng tiểu máu là do nóng trong người hoặc viêm đường tiết niệu thông thường nên tự điều trị tại nhà. Điều này khiến nhiều trường hợp bỏ lỡ cơ hội phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm, làm giảm hiệu quả điều trị.”
Những ai có nguy cơ mắc ung thư bàng quang?
Nhiều nghiên cứu cho thấy một số yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh, bao gồm:
Hút thuốc lá hoặc thường xuyên tiếp xúc với khói thuốc;
Làm việc trong môi trường tiếp xúc với hóa chất công nghiệp như thuốc nhuộm, cao su, da giày, sơn hoặc hóa chất xử lý kim loại;
- Viêm bàng quang mạn tính kéo dài;
- Sỏi bàng quang tồn tại lâu ngày;
- Tiền sử xạ trị vùng chậu;
- Nam giới trên 55 tuổi;
- Có tiền sử gia đình mắc ung thư đường tiết niệu.
Trong đó, hút thuốc lá được xem là yếu tố nguy cơ hàng đầu và liên quan đến khoảng một nửa số trường hợp ung thư bàng quang.
Chẩn đoán ung thư bàng quang
Để chẩn đoán ung thư bàng quang, người bệnh có thể được chỉ định thực hiện các phương pháp như:
- Siêu âm hệ tiết niệu;
- Chụp cắt lớp vi tính (CT Scanner);
- Chụp cộng hưởng từ (MRI);
- Xét nghiệm tế bào học nước tiểu;
- Nội soi bàng quang.
Trong đó, nội soi bàng quang kết hợp sinh thiết và giải phẫu bệnh là tiêu chuẩn vàng để chẩn đoán xác định ung thư bàng quang.
Điều trị ung thư bàng quang
Hiện nay, ung thư bàng quang được chia thành hai nhóm chính tùy thuộc vào nhóm ung thư sẽ có phác đồ điều trị phù hợp:
– Ung thư bàng quang chưa xâm lấn cơ
Đây là giai đoạn sớm, chiếm khoảng 70–75% số trường hợp được phát hiện. Khối u mới khu trú ở lớp niêm mạc hoặc dưới niêm mạc bàng quang.
Các phương pháp điều trị thường được áp dụng gồm:
- Phẫu thuật nội soi cắt u bàng quang qua niệu đạo (TURBT);
- Điều trị nội bàng quang bằng BCG hoặc hóa chất (Mitomycin C) nhằm giảm nguy cơ tái phát và tiến triển bệnh.
- Ung thư bàng quang xâm lấn cơ
– Khi khối u đã xâm lấn vào lớp cơ bàng quang, việc điều trị trở nên phức tạp hơn và thường cần phối hợp nhiều phương pháp:
- Phẫu thuật cắt bán phần hoặc cắt toàn bộ bàng quang;
- Tái tạo đường tiểu sau phẫu thuật;
- Hóa trị;
- Xạ trị;
- Liệu pháp miễn dịch trong những trường hợp phù hợp.
Theo các chuyên gia tiết niệu – ung bướu, tiên lượng bệnh phụ thuộc rất lớn vào giai đoạn phát hiện. Nếu được chẩn đoán và điều trị từ giai đoạn sớm, người bệnh có cơ hội kiểm soát bệnh lâu dài và đạt tỷ lệ sống sau 5 năm rất khả quan. Ngược lại, khi bệnh đã xâm lấn hoặc di căn, hiệu quả điều trị sẽ giảm đáng kể.
Phòng ngừa ung thư bàng quang từ những thói quen hằng ngày
Mặc dù không thể phòng ngừa hoàn toàn, nguy cơ mắc ung thư bàng quang có thể được giảm đáng kể thông qua các biện pháp:
- Không hút thuốc lá và tránh tiếp xúc với khói thuốc;
- Uống đủ nước mỗi ngày để tăng đào thải các chất có hại qua đường tiết niệu;
- Duy trì chế độ ăn giàu rau xanh, trái cây và thực phẩm chứa chất chống oxy hóa;
- Sử dụng đầy đủ phương tiện bảo hộ lao động khi làm việc trong môi trường hóa chất;
- Điều trị sớm các bệnh lý viêm nhiễm đường tiết niệu;
- Khám sức khỏe định kỳ, đặc biệt đối với người có yếu tố nguy cơ cao.
Bệnh viện Đa khoa Vĩnh Phúc – Đồng hành cùng người dân trong tầm soát và điều trị ung thư đường tiết niệu
Bệnh viện Đa khoa Vĩnh Phúc hiện triển khai đầy đủ các kỹ thuật chẩn đoán và điều trị bệnh lý tiết niệu, bao gồm nội soi tiết niệu, phẫu thuật nội soi, chụp cắt lớp vi tính, MRI cùng nhiều xét nghiệm chuyên sâu phục vụ phát hiện sớm ung thư bàng quang.
Với đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực Ngoại Tiết niệu và hệ thống trang thiết bị hiện đại, bệnh viện luôn nỗ lực mang đến giải pháp điều trị hiệu quả, an toàn và phù hợp cho từng người bệnh.
Mỗi người nên chủ động khám sức khỏe định kỳ và đi khám ngay khi có các dấu hiệu bất thường như tiểu máu, tiểu buốt kéo dài hoặc rối loạn tiểu tiện không rõ nguyên nhân. Chỉ một lần thăm khám đúng thời điểm có thể giúp phát hiện sớm bệnh và nâng cao cơ hội điều trị thành công.
Ung thư bàng quang không còn là “án tử” nếu được phát hiện sớm và điều trị đúng cách. Lắng nghe cơ thể, không chủ quan trước những dấu hiệu bất thường chính là chìa khóa giúp bảo vệ sức khỏe của chính bạn và gia đình.
